PDA

توجه ! این یک نسخه آرشیو شده میباشد و در این حالت شما عکسی را مشاهده نمیکنید برای مشاهده کامل متن و عکسها بر روی لینک مقابل کلیک کنید : خالدی، چیز دیگری است



Leon
Sunday 17 February 2008, 12:18 PM
از ميان نسل اول ويولن‌نوازان ايراني كه راه صبا را پيمودند، مهدي خالدي كمتر شناخته شده و شايد علت آن باشد كه آثار تكنوازي و آهنگسازي او به شكل شايسته‌اي در دسترس عموم قرار نگرفته است.
او از جمله نخستين كساني است كه در كنار افرادي چون «لطف‌الله مفخم پايان، علي تجويدي، محمود ذوالفنون و حسين‌علي ملاح» محضر ابوالحسن‌خان صبا را درك كرده و نزد آن استاد نوازندگي ويولن را آموخته است و اين دوره مقارن با زماني است كه ساير شاگردان صباـ كه بعدها هر يك در عرصة نوازندگي ويولن به نام‌آوراني تبديل شدندـ يا هنوز تولد نيافته و يا سالهاي آغازين كودكي را پشت سر مي‌گذاشتند.
خالدي در فاصلة سالهاي 1314 تا 1316 به شاگردي صبا مشغول بود و در اين مدت آنچه بايد مي‌آموخت، آموخت و هنگامي كه در سال 1317 صبا به همراه گروهي براي اجراي كنسرت عازم كشور لبنان شد، مسئوليت اداره كلاس و تعليم هنرجويانش را به خالدي نوزده ساله سپرد. او خود در اين باره چنين مي‌گويد: «برادر و خواهرم در منزل زني به نام «مليحه» تعليم تار مي‌گرفتند و پس از كلاس به تكرار و تمرين آموخته‌هاي خود مي‌پرداختند. من در اتاق مجاور تكاليفم را انجام مي‌دادم، همين كه كار آنها شروع مي‌شد، درسم را كنار گذاشته، به آنچه استاد آنها تعليم مي‌داد، گوش مي‌دادم و آهنگ آن را تكرار مي‌كردم. و زماني كه برادر و خواهرم، الحان و نغمات تعليم‌گرفته را به غلط اجرا مي‌كردند، من آهنگ و وزن آن را براي آنها تكرار مي‌كردم و اين مطلب مكرر اتفاق مي‌افتاد و باعث اعجاب آنها مي‌گرديد. در سال 1314 شمسي نزد صبا به نواختن ويولن مشغول شدم و مدت دو سال به تحصيل اين هنر پرداختم. در سال 1317، صبا با گروهي براي اجراي كنسرتي به كشور لبنان رفت و سرپرستي كلاس را به من واگذار كرد و من به تعليم شاگردان دورة اول و دوم مشغول شدم ...»1 در همين زمان بود كه صبا دربارة او گفته بود: «من تا به حال شاگردان زيادي داشته‌ام، اما، خالدي چيز ديگري است.»2
با آنكه خالدي به گونه‌اي تمام و كمال از تعاليم صبا بهره‌مند گشته و رديفهاي آموزشي وي را به طور كامل نواخته بود، بعدها در نوازندگي به شيو‌ه‌اي شخصي و منحصر به فرد دست يافت كه تأثير مكتب صبا در آن به حداقل رسيده بود. او از تكنيكهايي كه صبا در نواختن ويولن ابداع كرد، كمتر استفاده مي‌نمود و در مقايسه با هنرمندي همچون «حبيب‌الله بديعي» كه بيشترين تأثير را از شيوه صبا گرفته و در بداهه‌نوازي بيش از سايرين به رديف موسيقي پايبند بوده است، رد‌ّ پاي جملات رديفي را در ساز خالدي كمتر مي‌توان سراغ گرفت.
وي در نوازندگي به سبكي سهل و ممتنع رسيده بود كه اگرچه پيچيدگيهاي تكنيكي نوازندگان ديگر در آن شنيده نمي‌شد، اما، به سادگي هم قابل تقليد و تكرار نبود.
از مختصات سبك او يكي اينكه چندان توجهي به رعايت تقدم و تأخر در اجراي گوشه‌هاي مختلف يك دستگاه نشان نمي‌داد؛ چنان كه هم‌اكنون از معدود آثار موجود او نواري در دست است كه در آن مدتي حدود بيست دقيقه فقط به اجراي گوشه «سلمك» در دستگاه شور مي‌پردازد و در تمام طول اجرا هيچ جمله‌اي را دوبار تكرار نمي‌كند.
ديگر آنكه بر خلاف ساير نوازندگان كه بيشترين زمان را به اجراي قطعات ضربي اختصاص مي‌دهند، خالدي اهميت ويژه‌اي براي قطعات آوازي قائل بود و زمان بيشتري را به نواختن اين قطعات مختص كرد. گفته شده كه او هنگام نواختن آوازها، غزلي از شعراي بزرگ چون حافظ و سعدي، انتخاب مي‌كرد و مقابل خود مي‌گذاشت و از روي آن به نواختن مي‌پرداخت.
در سال 1319 همزمان با تأسيس راديو تهران، خالدي در زمرة نخستين كساني بود كه صداي سازش را به گوش شنوندگان رسانيد. بردن نام تنها چند تن از هنرمنداني كه در آن روزها به نوازندگي در راديو اشتغال داشتند، كافي است تا موقعيت درخشان خالدي بر ما معلوم شود. ابوالحسن صبا، حبيب سماعي، موسي معروفي، عبدالحسين شهنازي، مرتضي ني‌داود، ابراهيم آژنگ، مرتضي محجوبي، جواد معروفي، ابراهيم منصوري و حسين تهراني از جمله آن افرادند. حتي در سالهاي بعد هم كه ويولن‌نوازان برجسته‌اي نظير بديعي، پرويز ياحقي، همايون خرم و اسدالله ملك به جمع نوازندگان راديو پيوستند، جايگاه ممتاز خالدي همچنان پا برجا بود و چيزي از يكه‌تازي او در اين ميدان كاسته نشد. بيهوده نيست كه هنرمند بزرگي همچون پرويز ياحقي از او به عنوان نوازنده‌اي كه بيست سال در اوج بوده ياد مي‌كند و اين موقعيتي است كه براي هيچكدام از همنسلان خالدي مهيا نگشت.
اينكه گروهي از صاحب‌نظران براي نوازندگي ويولن در راديو سه سبك جداگانه در نظر گرفته‌اند كه عبارت‌اند از: سبك صبا، سبك حسين ياحقي و سبك مهدي خالدي؛ اهميت و اعتبار خالدي را بيش از پيش نمايان مي‌سازد. جالب آنكه بدانيم بعدها برخي از نوازندگان همچون بديعي و تجويدي بيشتر به سبك صبا وفادار ماندند و پرويز ياحقي پيروي از مكتب دايي هنرمند خود استاد حسين ياحقي را در پيش گرفت و اسدالله ملك با آميختن شيوة صبا، بديعي و ياحقي به نوازندگي پرداخت. اما بايد گفت كه همه اين هنرمندان هر يك به نوبه خود چيزي از سبك خالدي به عاريت گرفتند و با ساز خود عجين كردند.
در يكي از سفرهايي كه خالدي براي اجراي موسيقي به هند داشت، از سوي شخصي به نام «ابراهيم حكيمي» كه سرپرست بخش فارسي راديو دهلي بود، دعوت شد تا در برنامه‌اي، شعرخواني او را با ساز سلو همراهي كند و خالدي هم پذيرفت و همين ابتكار بعدها الگوي بسياري از برنامه‌هاي پرشنوندة موسيقي ايران نظير گلهاي جاويدان و برگ سبز قرار گرفت و در اين زمينه هم بايستي خالدي را جلودار دانست.
از ديگر ابتكارات خالدي، بر هم زدن الگوي قديمي اجراي موسيقي ايراني به شكل: پيش‌درآمد، آواز، چهارمضراب، تصنيف و رنگ بود كه آن را به صورت: تصنيف، چهارمضراب، آواز تصنيف در آورد و اين دقيقاً همان الگويي است كه بعدها در برنامة گلهاي جاويدان به كار گرفته شد.
در حيطه آهنگسازي هم، آن هنرمند، صاحب سبكي شخصي بود و آهنگهايي كه مي‌ساخت در دورة خود در شمار بهترينها به حساب مي‌آمد. آثاري كه خالدي به وجود آورده بارها توسط ديگران بازسازي شده و حتي تا امروز هم همچنان بر زبانها جاري ا‌ست و اين در حالي ا‌ست كه بسياري از شنوندگان نه تنها نمي‌دانند كه اين آهنگها از كيست، بلكه حتي نام خالدي هم به گوششان نخورده است.
وي به روايتي سيصد و به روايتي ديگر 350 آهنگ و ترانه ساخته كه تعدادي از آنها در اركستر بزرگ گلها و تعدادي هم در اركسترهاي مختلف راديو اجرا شده‌اند.
اكثر شاعران و ترانه‌سرايان معاصر هم براي ساخته‌هاي خالدي شعر سروده‌اند كه رهي معيري، بيژن ترقي، اسماعيل نواب‌صفا، رحيم معيني‌ كرمانشاهي، پژمان بختياري و ... از آن جمله‌اند.
آهنگسازي براي فيلم هم بخش ديگري از كارنامه آن هنرمند است. با ورود و رونق صنعت سينما در ايران، خالدي در رديف اولين كساني قرار گرفت كه براي فيلمهاي سينمايي موسيقي ساختند. فيلمهايي همچون «زنداني امير»، «طوفان زندگي» و «شرمسار» با وجود ضعفهاي تكنيكي و محتوايي بسيار، به ياري موسيقي خالدي توانستند توجه عموم را به خود جلب كنند و از شكست نجات يابند.
خالدي از پيشگامان به كارگيري تمها و نغمه‌هاي محلي در آهنگسازي بود. وي به دليل علاقه و توجه خاصي كه به آهنگهاي فولكلور داشت، تعدادي از ترانه‌هاي خود را با استفاده از نغمه‌هاي گيلاني، شيرازي، بختياري، كردي و لري به وجود آورد كه از ميان آنها مي‌توان به آهنگهاي مريم‌ جان، رعنا جان، دست به دستمال‍ُم نزن، آي بانو و انار شيرين اشاره كرد. در كنار همه اين تلاشها، خالدي بخشي از اوقات خود را هم صرف فعاليتهاي مديريتي و اداري كرد و در سال 1334 سرپرستي موسيقي راديو را به عهده گرفت و مدتي هم در سِم‍َت عضو مقدم شوراي موسيقي انجام وظيفه كرد. وي در سال 1347 مجدداً به عضويت كميسيون موسيقي راديو منصوب شد.
سازندة آهنگهاي معروف «به كنارم بنشين» و «بردي از يادم» سرانجام پس از يك بيماري هشت ساله كه بر اثر سكته مغزي به او عارض شده بود و همچنين ابتلا به سرطان حنجره كه روزهاي پاياني حيات توان سخن گفتن را هم از وي سلب كرده بود، به تاريخ 9/9/1369 در بيمارستان مهر چشم از جهان فرو بست و در ابن‌بابويه مدفون شد. يادش گرامي.

پي‌نوشت:

1. دايره‌المعارف موسيقي كهن ايران؛ ص 122. حوزه هنري.1379
2. مهدي خالدي؛ ص 16.
منابع:
1. نصيري‌فر، حبيب‌الله، مهدي خالدي. تهران، نگاه، 1370.
2. نصيري‌فر، حبيب‌الله. مردان موسيقي سنتي و كهن ايران جلد 1، تهران، راد، 1372.
منبع : مقام موسیقایی



You can see links before reply

>> DelKash&Vigen - Bordi Az Yadam.mp3 (You can see links before reply) ... با صدای مرحوم ویگن و زنده یاد دلکش

>> You can see links before reply ... با صدای علیرضا افتخاری

<<Shazdeh - Deklame 3 - 11 Bordi Az Yadam.mp3 (You can see links before reply)

arian
Tuesday 11 March 2008, 02:06 PM
پرويز (ياحقي ) در همه عمرش گفت : استاد مهدي خالدي . اين هم هديه اي براي تمام عاشقان خالدي كه براستي چيز ديگري است

You can see links before reply (You can see links before reply)

دگمه download orginal را فراموش نكنيد

Mojtaba
Wednesday 12 March 2008, 02:33 PM
این اثر از خالدی در برنامه برگ سبز 51 که با ضرب حسین تهرانی میزنه اجرا شده ولی در این یک خورده دستکاری شده هست ولی کاملا مشخص هست که بر گرفته از اون اثر هست و همچنین من از چند نفر شنیدم که این آهنگ جزو شاهکارهای خالدی است در کل دستت درد نکنه آرین جان

arian
Wednesday 12 March 2008, 03:12 PM
این اثر از خالدی در برنامه برگ سبز 51 که با ضرب حسین تهرانی میزنه اجرا شده ولی در این یک خورده دستکاری شده هست ولی کاملا مشخص هست که بر گرفته از اون اثر هست و همچنین من از چند نفر شنیدم که این آهنگ جزو شاهکارهای خالدی است در کل دستت درد نکنه آرین جان
بله در همين مايه چند كار از استاد خالدي است با ضرب حسين تهراني ، سه تار عبادي و .... سعي ميكنم در آينده بقيه كارها رو هم قرار بدم.
در ضمن پيشنهاد ميكنم به تاپيك تلويزيون 1347 هم سر بزنيد .موردي از آقاي نور علي برومند هست كه بسيار شنيدني است . پنجه استاد را هم ببينيد.

arian
Tuesday 24 June 2008, 04:18 PM
خاطره اي تعريف مي كنم از زبان آقاي سالمي : استادخالدي بنا به دلايلي خودش به فرزندش نشاط خالدي درس نمي دادند و هماهنگي شده بود تا ايشان پيش استاد ملك به تلمذ بنشينند.
روزي در مكتب ملك نشسته بوديم ، ديديم استاد خالدي به همراه پسرش نشاط خالدي وارد شدند ، مرحوم ملك ناگهان از جا پريد و به سرعت به طرف ايشان رفت و با صداي بلند تقريبا فرياد كرد : سلام استاد . شما چرا زحمت كشيديد . بنده خودم مي اومدم منزل دنبالشون . استاد بفرماييد . همين طور مرحوم ملك بلند بلند فرياد ميكرد و دور استاد خالدي مي چرخيد.
آقاي سالمي بعد اشاره اي هم به مرحوم ياحقي كردند و گفتند : هيچگاه هيچ كس از زبان مرحوم ياحقي به جز كلمه ي استاد مهدي خالدي چيز ديگري نشنيد.ايشان هميشه ميگفتند استاد مهدي خالدي.
و براستي كه خالدي چيز ديگري بود ، بيست سال تمام با وجود آنكه پرويز و اسدا... و رحمت ا... خان پا به عرصه گذاشته بودند همچنان در سايه ي وي قرار داشتند . و تنها او بود كه نواب كلاس پدر موسيقي ايران ابوالحسن خان صبا بود.
اين مطالب را نوشتم تا به دو نكته اشاره كنم:
1- دوستي و رفاقت و بزرگواري و احترام اين دوستان به همديگر كه متاسفانه در نسل جديد خيلي كم به چشم ميخوره.
2- بسياري از استادان بزرگ موسيقي ايران زمين متاسفانه بسيار در حقشان ظلم شده است و خيلي كم از آنها گفته ميشه و حتي بسياري از دانشجويان موسيقي نيز كمتر با آنها آشنايي دارند و همين باعث شده تا عامه مردم فقط با تعدادي از كساني كه در ماهواره مي بينند كه خيلي از آنها را هم شايد بيشتر بتوان شومن نايد تا هنرمند گرايش پيدا كنند.

arian
Saturday 28 June 2008, 12:21 PM
خالدي از نگاه يك نوازنده ي ويلن 9 ساله
You can see links before reply (You can see links before reply)

marzi_a1732
Saturday 28 June 2008, 08:07 PM
جان leon
اگه میشه این دو تا لینکی که گذاشتی( بردی از یادم) رو چک کن
من هر کاری کردم نتونستم دانلود کنم
ممنون

Leon
Saturday 28 June 2008, 09:14 PM
جان leon
اگه میشه این دو تا لینکی که گذاشتی( بردی از یادم) رو چک کن
من هر کاری کردم نتونستم دانلود کنم
ممنون


لينک ها تصحيح شد.

akanani
Tuesday 1 July 2008, 08:28 AM
به نظر من ایشان از نوابغ موسیقی ایران بود . روحش شاد

Leon
Tuesday 1 July 2008, 10:37 AM
خالدي از نگاه يك نوازنده ي ويلن 9 ساله
You can see links before reply (You can see links before reply)



ارين جان،ميشه کمی راجب اين نوازنده توضيح بديد،البته حدس ميزنم که کی باشه،ولی چه ارشه روان و زيبايی دارند.

arian
Tuesday 1 July 2008, 03:11 PM
جناب لئون سلام ، كيارش پسرمه - 9 سال داره ، خيلي به ويولن علاقه داره ، ازش خواستم اين قطعه رو گوش كنه و بزنه و در قبالش 2000 تومن بهش بدم كه قبول كرد و البته اينو توي خونه ضبط كردم با هدست . به نظر من زياد خوب نشد ولي توي سايت گذاشتم.اگه زياد گوشنواز نيست ببخشيد .البته سعي ميكنم بيشتر كارهاشو بگذارم . و برنامه اي هم داره كه اگه بشه ويولن ايراني را به صورت تصويري رو سايت قرار بدم كه البته كليه كتاب هاي خالقي رو كيارش اجرا خواهد كرد . خدا بايد وقت روز ما رو به جاي 24 ساعت 48 ساعته اعلام كنه تا بتونيم بيشتر به كارهامون برسيم . در ضمن اگر عيب هايي از ويولنش به چشم ميخوره ،اغماض نكنيد و بگيد خوش حال ميشم .ممنون.

MonaLisa
Tuesday 1 July 2008, 05:47 PM
جناب لئون سلام ، كيارش پسرمه - 9 سال داره ، خيلي به ويولن علاقه داره ، ازش خواستم اين قطعه رو گوش كنه و بزنه و در قبالش 2000 تومن بهش بدم كه قبول كرد و البته اينو توي خونه ضبط كردم با هدست . به نظر من زياد خوب نشد ولي توي سايت گذاشتم.اگه زياد گوشنواز نيست ببخشيد .البته سعي ميكنم بيشتر كارهاشو بگذارم . و برنامه اي هم داره كه اگه بشه ويولن ايراني را به صورت تصويري رو سايت قرار بدم كه البته كليه كتاب هاي خالقي رو كيارش اجرا خواهد كرد . خدا بايد وقت روز ما رو به جاي 24 ساعت 48 ساعته اعلام كنه تا بتونيم بيشتر به كارهامون برسيم . در ضمن اگر عيب هايي از ويولنش به چشم ميخوره ،اغماض نكنيد و بگيد خوش حال ميشم .ممنون.



آریان جان جدی این برای پسرتون بود ؟ واقعا عالی بود من که گوش دادم باورم نمیشد همش 9 سال ....واقعا بهتون تبریک میگم و حتی به کیارش ...معلومه خیلی پسر زرنگی ....خیلی عالی بود واقعا ...بزرگ بشه چی میشیه ....

arian
Sunday 5 October 2008, 04:31 PM
به نظر من مرحوم خالدي يكي از موسيقيدانان و نوازندگان بزرگ ويولن ايران است كه متاسفانه كمتر از آن ياد شده و كمتر درجامعه جوان موسيقي ايران شناخته شده لذا تصميم دارم بيشتر به اين استاد و هنرمند عزيز بپردازم . براي اين پست مقاله اي را از مجله هنر موسيقي ارائه مينمايم :
You can see links before reply
You can see links before reply

salemi
Wednesday 15 October 2008, 12:12 AM
دوست جناب عزيز آرين . لازم است در مورد خاطره اي كه از قول بنده نقل فرموديد توضيحاتي ارائه دهم تا مقام استاد خالدي بيش از پيش اجر نهاده شود : مرحوم اسد الله ملك در ان زمان در دوران كودكي به سر مي برده است هنرمندي بنام قاسم نيكپو كه از مدرسين هنرستان نيز بوده است در آن زمان در مكتب ملك ويلن درس مي داده است و نشاط خالدي نزد ايشان تعليم مي گيرد . مرحوم خالدي و مرحوم حسين خان ملك و البته استاد تجويدي قديميترين و اولين شاگردان صبا بوده اند و تقريباً هم سن وسال به جراءت مي توان گفت بعد از مرحوم صبا،وزيري و روح الله خالقي ، حسين خان ملك سرشناسترين موسيقي دان آن زمان بوده است كه اوازه شهرت او از مرزهاي ايران نيز فرا تر رفته بود با اين حال وقتي استاد خالدي فرزندش نشاط را براي تعليم به كلاس ايشان مي برد ملك مي گويد: استاد چرا شما زحمت كشيديد و تشريف اورديد امر مي فرموديد بنده دنبال ايشان مي امدم

arian
Saturday 7 March 2009, 10:03 AM
دوست عزيزي باعث شد تا باز هم يادي از اين تاپيك بشه . من هم كه سرسپرده ي صبا و خالدي و نوبهار نيز كه در راه است پس بي مناسبت نبود تا اين فايل تقديم دوستان عزيز گردد :

You can see links before reply